Bidhaa za matibabu za Sri Lanka

Uamuzi huu pia unapatikana katika lugha ya Kisinhala na Kitamil.

මෙම තීරණය සිංහල භාෂාවෙන් කියවීමට මෙතන ක්ලික් කරන්න.

இந்த முடிவைத் தமிழில் படிக்க இங்கே கிளிக் செய்யவும்.

Muhtasari wa kesi

Bodi ya Usimamizi imeunga mkono uamuzi wa Meta wa kuacha chapisho la Facebook la kuomba michango ya dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka wakati wa mzozo wa kifedha katika nchi hiyo. Hata hivyo, Bodi imegundua kuwa ruhusa za kisiri na hiari za sera haziendani na majukumu ya haki za binadamu ya Meta, na imetoa mapendekezo ya kuongeza uwazi na uthabiti kuhusu posho ya “kusudi la sera”. Posho hii inaruhusu maudhui ambapo usomaji madhubuti wa sera hutoa matokeo ambayo yanakinzana na nia ya sera hiyo.

Kuhusu kesi hii

Mnamo Aprili 2022, picha ilichapishwa kwenye ukurasa wa Facebook wa chama cha wafanyakazi wa matibabu nchini Sri Lanka, ikiomba watu watoe dawa na bidhaa za matibabu katika nchi hiyo, na ikiwapa kiungo cha kufanya hivyo.

Wakati huo, Sri Lanka ilikuwa katikati ya mzozo mkali wa kisiasa na kifedha, ambao uliondoa akiba ya fedha za kigeni za nchi hiyo. Kutokana na hali hiyo, Sri Lanka, ambayo huagiza asilimia 85 ya vifaa vyake vya matibabu kutoka nje, haikuwa na fedha za kuagiza dawa. Madaktari waliripoti kuwa hospitali zilikuwa zikikosa dawa na vifaa muhimu, na walisema wanahofia janga la kiafya lililokuwa linakuja.

Timu za Meta zinazohusika na ufuatiliaji wa hatari wakati wa mgogoro huko Sri Lanka, zilitambua maudhui katika kesi hii. Kampuni hiyo iligundua kuwa chapisho hilo lilikiuka Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa, ambayo inakataza maudhui ambayo yanaomba dawa za kimatibabu lakini ikatumia posho ya “kusudi la sera”.

Posho ya “ari ya sera” huruhusu maudhui ambapo mtazamo wa sera, na thamani za Meta, zinadai matokeo tofauti kwa usomaji madhubuti wa sheria. Posho zilizopunguzwa hutumika kwa kategoria zote za maudhui, badala ya machapisho ya mtu binafsi pekee. Mantiki ya sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa inajumuisha “kuhimiza usalama.” Meta ilipendekeza kesi hii kwa Bodi.

Matokeo muhimu

Bodi ya Uangalizi imegundua kwamba chapisho hilo linakiuka Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa. Hata hivyo, inaona kwamba kutumia posho iliyopunguzwa ya “kusudi la sera” ili kuruhusu maudhui haya na sawa ilikuwa inafaa, na inalingana na maadili ya Meta na majukumu ya haki za binadamu.

Katika muktadha wa mgogoro wa Sri Lanka, ambapo afya na usalama wa watu ulikuwa hatarini sana, posho hiyo ilifuata lengo la Kiwango cha Jumuiya la “kuhimiza usalama,” na haki ya binadamu ya afya. Ingawa kuruhusu michango ya dawa kunaweza kuleta hatari, hitaji la papo hapo nchini Sri Lanka lilihalalisha vitendo vya Meta.

Hata hivyo, Bodi ina wasiwasi kuwa Meta imesema kwamba posho ya “kusudi la sera” “linaweza” kutumika kwa maudhui yaliyochapishwa katika lugha ya Kisinhala nje ya Sri Lanka, pamoja na soko la Sri Lanka. Meta inapaswa kuwa wazi kuhusu mahali ambapo posho zake zinatumika. Inapaswa pia kuhakikisha kuwa posho za viwango ni nyeti kwa tofauti za kikabila na lugha za watu ambazo zinaweza kuwaathiri ili kuepusha ubaguzi usio wa kukusudia. Sri Lanka ina lugha mbili rasmi, Kisinhala na Kitamil, lugha ya mwisho inazungumzwa kwa kiasi kikubwa na Watamil na Waislamu wachache.

Bodi pia imeona kwamba, ili kutimiza majukumu yake ya haki za binadamu, Meta inapaswa kuchukua hatua ili kuongeza ufahamu wa watumiaji kuhusu posho ya “kusudi la sera”, na kuhakikisha inatumika mara kwa mara.

Watumiaji wanaoripoti maudhui huwa hawajulishwi yanaponufaika kutokana na posho ya “kusudi la sera”, wala watumiaji hawana njia yoyote ya kujua kuwa kighairi kipo. Posho ya “kusudi la sera” haijatajwa katika Viwango vya Jumuiya, na Meta haijachapisha maelezo kuihusu katika Kituo cha Uwazi, kama ilivyo katika kighairi cha ustahiki wa habari, kwa kiasi fulani kutokana na mapendekezo kutoka kwa Bodi. Vighairi vya siri na hiari kwa sera za Meta havilingani na majukumu ya haki za binadamu ya Meta.

Inaonekana hakuna vigezo vilivyowekwa wazi vya kutawala wakati posho za “kusudi la sera” zinatolewa na kusitishwa. Bodi inasisitiza umuhimu wa vigezo hivyo katika kuhakikisha kuwa maamuzi yanafanywa kwa uthabiti, na inapendekeza Meta iyaweke hadharani. Pia inagundua kuwa pale ambapo Meta hutumia posho mara kwa mara kwa madhumuni sawa, inapaswa kutathmini ikiwa kighairi cha kipekee kwa sera inayohusika kinahitajika.

Uamuzi wa Bodi ya Usimamizi

Bodi ya Usimamizi inaunga mkono uamuzi wa Meta wa kuacha chapisho kwenye Facebook.

Bodi pia inapendekeza kwamba Meta:

• Ichapishe maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera” katika Kituo chake cha Uwazi, ikiwemo vigezo vinavyotumiwa na Meta ili kuamua ikiwa itaongeza posho.
• Ieleze katika Viwango vya Jumuiya kwamba posho zinaweza kutolewa wakati mtazamo wa sera, na maadili ya Meta, yanadai matokeo tofauti na usomaji madhubuti wa kanuni. Hii inapaswa kuunganishwa na maelezo ya posho ya “kusudi la sera” katika Kituo cha Uwazi.
• Iwajulishe watumiaji wakati maudhui ambayo wameripoti yanaponufaika kutokana na posho ya “kusudi la sera”.
• Ishiriki hadharani data iliyojumlishwa katika Kituo cha Uwazi kuhusu posho ya “kusudi la sera” iliyotolewa, ikijumuisha idadi, maeneo na lugha zilizoathiriwa.

* Mihtasari ya kesi hutoa maelezo mafupi ya kesi na haina thamani ya kurejelewa katika kesi za baadaye.

Uamuzi kamili wa kesi

1. Muhtasari wa uamuzi

Bodi inaunga mkono uamuzi wa Meta wa kuacha chapisho kwenye Facebook ambalo linaomba michango ya dawa nchini Sri Lanka. Licha ya kukiuka Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa za Meta, maudhui yaliachwa kwenye Facebook kutokana na posho ya viwango ya “kusudi la sera”, iliyotolewa na Meta. Posho hii iliruhusu maudhui yaliyokuwa yakitaka kuchangia, kuzawadi au kuomba dawa nchini Sri Lanka kati ya tarehe 27 Aprili na Novemba 10, 2022. Bodi imeona kuwa posho hii ilikuwa sahihi kwa kuzingatia hali mbaya ya kisiasa, kiuchumi na kiafya nchini Sri Lanka lakini inahimiza Meta itoe maelezo zaidi kwa watumiaji kuhusu jinsi posho ya “kusudi la sera” inavyotumika, hasa wakati wa mgogoro.

2. Maelezo ya kesi na historia

Mnamo Aprili 2022, mtumiaji wa Facebook alichapisha picha kwenye ukurasa wa Facebook wa chama cha wafanyakazi wa matibabu nchini Sri Lanka. Picha hiyo inajumuisha kitufe kinachosema “changia” na manukuu kwa Kiingereza yanayosema kwamba watu sasa wanaweza kuchangia dawa na bidhaa za matibabu nchini Sri Lanka kwa kubofya kiungo kilichotolewa. Kiungo katika manukuu kinaongoza kwa ukurasa kwenye tovuti ya nje ya chama cha wafanyakazi ambayo inaelezea mgogoro katika sekta ya afya ya Sri Lanka na inasema kwamba kuna haja ya watu kuchangia madawa ili kusaidia mfumo wa afya. Ukurasa huo wa wavuti pia unatoa maagizo kwa wafadhili, ikijumuisha kupata: 1) barua kutoka kwa mpokeaji wa dawa zilizotolewa; 2) ankara ya kibiashara inayobainisha aina, kiasi, na thamani ya dawa; na 3) picha iliyochanganuliwa ya lebo ya dawa. Chapisho hilo lilikuwa limetazamwa zaidi ya mara 80,000, kushirikiwa chini ya mara 1,000 na halijaripotiwa na yeyote.

Wakati chapisho hilo lilichapishwa, Sri Lanka ilikuwa katikati ya mzozo mkali wa kifedha, ambao uliondoa akiba ya fedha za kigeni za nchi hiyo. Raia wengi wa Sri Lanka walikuwa wakishiriki katika maandamano dhidi ya wanachama wa serikali kwa jukumu lao katika mgogoro wa uchumi katika nchi hiyo. Mnamo Juni 2022, Umoja wa Mataifa uliripoti kwamba takriban robo tatu ya watu walipunguza ulaji wao wa chakula kutokana na uhaba mkubwa wa chakula nchini. Asilimia themanini na tano ya vifaa vya matibabu vya Sri Lanka huagizwa kutoka nchi zingine, haswa kutoka India. Mgogoro wa sarafu ulimaanisha kuwa Sri Lanka haikuwa na pesa za kuagiza dawa hizi. Mnamo Aprili 2022, madaktari nchini Sri Lanka waliripoti kuwa hospitali zilikuwa zikikosa dawa na vifaa muhimu, na walisema wanahofia janga la kiafya lililokuwa linakuja. Taratibu za kawaida za matibabu zilighairiwa na madaktari walihofia kuwa vifo vingeongezeka kwa kasi. Mnamo Septemba 2022, Shirika la Maendeleo la Umoja wa Mataifa (UNDP) nchini Sri Lanka lilijitokeza kununua na kutoa dawa na vifaa muhimu vya matibabu kwa nchi hiyo, pamoja na Shirika la Afya Ulimwenguni (WHO) nchini Sri Lanka, kwa msaada wa kifedha wa Mfuko wa Umoja wa Mataifa wa Kukabiliana na Dharura Kuu (CERF).

Timu ya Operesheni ya Kimataifa ya Meta ilitambua maudhui yanayohusika katika kesi hii wakati wa juhudi za ufuatiliaji wa hatari zinazohusiana na mgogoro unaoendelea nchini Sri Lanka. Kampuni hiyo ilisema kuwa aina hii ya juhudi za ufuatiliaji kwa kawaida hufanywa wakati wa matukio yenye hatari kubwa, kwa kuchochewa na utaalam wa timu na tathmini yake ya hali zisizo kwenye jukwaa. Maudhui ya kesi yalitumwa ili yakaguliwe zaidi mara mbili kabla ya kufikia timu ya Sera ya Maudhui ya Meta.

Meta ilitoa posho ya muda na viwango ya “kusudi la sera” ili kuruhusu chapisho hili pamoja na maudhui mengine yanayojaribu kuchangia, kuzawadi au kuomba dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka. Meta hutoa posho kwa “kusudi la sera” wakati matumizi madhubuti ya Viwango husika vya Jumuiya yanasababisha matokeo ambayo hayalingani na mtazamo na malengo ya sera. Posho za sera zilizoongezwa ni posho ya jumla ambayo hutumika kwa maudhui yote yanayotimiza vigezo fulani. Zinaweza tu kuletwa na timu za ndani za Meta "kwa kuwahusisha watu wengine kutatua.” Mara baada ya kutolewa, posho za sera zilizoongezwa hutekelezwa na wakaguzi wa kiwango. Posho ya “kusudi la sera” ilitolewa Aprili 27, 2022, kwa muda wa wiki mbili (kuanzia Aprili 27, 2022 hadi Mei 10, 2022). Posho hiyo iliongezwa muda mara nyingi, baada ya kukaguliwa na kusasishwa mara kwa mara .

Tangu Novemba 10, 2022, wakati muda wa posho ilipokwisha, Meta ilikagua maudhui yoyote yanayojaribu kuchangia, kuzawadi au kuomba dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka dhidi ya sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa na kutekeleza sera hiyo bila posho.

Meta ilipeleka kesi hii kwa Bodi, ikitaja kwamba ni kesi ngumu kwa kuwa inahusisha kusawazisha maadili yanayoshindana ya “Usalama” na “Sauti,” na ni muhimu, kwa kuwa inahusu matatizo ya kifedha ya Sri Lanka, yanayoweza kusababisha vifo vinavyoweza kuzuiwa kutokana na ukosefu wa dawa za matibabu. Meta iliiomba Bodi kutathmini jinsi kampuni hiyo inavyotoa posho za muda, za maeneo mahususi kwa “kusudi la sera” katika sera yake ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa, hususan wakati wa hali ya janga au mgogoro.

3. Mamlaka na upeo wa Bodi ya Usimamizi

Bodi ina mamlaka ya kukagua maamuzi ambayo Meta inawasilisha kwa ajili ya ukaguzi (Kifungu cha 2, Sehemu ya 1 ya Mkataba; Sheria Ndogo za Kifungu cha 2, Sehemu ya 2.1.1). Bodi inaweza kuomba Meta irejelee maamuzi yake.

Bodi inaweza kudumisha au kubatilisha uamuzi wa Meta (Kifungu cha 3, Sehemu ya 5 ya Mkataba), na kampuni itafuata uamuzi huu (Kifungu cha 4 cha Mkataba). Meta pia lazima itathmini uwezekano wa kutekeleza uamuzi wa Bodi kuhusiana na maudhui yanayofanana yaliyo katika muktadha tofauti (Kifungu cha 4 cha Mkataba). Uamuzi wa Facebook unaweza kujumuisha taarifa za ushauri wa sera zenye mapendekezo yasiyo ya kufunga ambayo Meta lazima iyajibu (Kifungu cha 3 cha Mkataba, Sehemu ya 4); Kifungu cha 4). Pale ambapo Meta inajitolea kushughulikia mapendekezo, Bodi hufuatilia utekelezaji wake.

4. Vyanzo vya mamlaka na mwongozo

Viwango vifuatavyo na kesi za awali zilikuwa msingi wa uchanganuzi wa Bodi katika kesi hii:

I. Maamuzi ya Bodi ya Usimamizi:

Maamuzi muhimu zaidi ya awali ya Bodi ya Usimamizi yanajumuisha:

• “Wito wa maaadamano ya Iran” ( 2022-013-FB-UA): Kesi hii ilihusu jinsi posho nyingine juu ya sera ya Meta, posho ya ustahiki wa habari, inaweza kutumika wakati wa mgogoro Bodi ilipendekeza kuwa Meta itoe data zaidi kwa umma kuhusu posho za ustahiki wa habari ambazo zimetolewa, na kampuni itangaze wakati zimeanzishwa.
• “Maandamano ya Colombia” ( 2021-010-FB-UA): Kesi hii ilihusu posho zinazotolewa kwa ajili ya ustahiki wa habari. Bodi ilipendekeza kwamba Meta “iarifu watumiaji wote walioripoti maudhui ambayo yalitathminiwa kama ya ukiukaji lakini yakaachwa kwenye jukwaa hilo kwa sababu za mapendeleo ya umma kwamba hali ya kipekee ya kuruhusu ustahiki wa habari ilitekelezwa kwenye chapisho hilo. Notisi hiyo inapaswa kuunganisha maelezo yaliyo kwenye Kituo cha Uwazi cha posho ya ustahiki wa habari.
• “Kusimamishwa kwa Rais wa zamani Trump” ( 2021-001-FB-FBR): Kesi hii ilihusu jinsi Meta inavyoshughulikia mizozo na kufanya vighairi vya sera. Bodi ilipendekeza kwamba Meta “ikuze na kuchapisha sera inayosimamia majibu yake kwa mizozo au hali mpya ambapo michakato yake ya kawaida haingeweza kuzuia au kuepusha madhara yaliyo karibu.”

II. Sera za maudhui za Meta:

Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa

Chini ya Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa, Meta “inakataza majaribio ya watu binafsi, watengenezaji na wauzaji rejareja kununua, kuuza, kutumia bahati nasibu, kuzawadi, kuhamisha au kufanya biashara ya bidhaa na huduma fulani.” Hii inajumuisha “majaribio ya kuchangia au kuzawadi dawa za kimatibabu,” pamoja na maombi dawa za kimatibabu isipokuwa wakati maudhui yanajadili bei nafuu, upatikanaji au ufanisi wa dawa za kimatibabu katika muktadha wa kimatibabu.” Mtazamo wa sera ya Kiwango hiki cha Jumuiya inahimiza usalama huku ikizuia shughuli zinazoweza kudhuru. Chini ya Kiwango hiki cha Jumuiya, “dawa za kimatibabu” zinafafanuliwa kuwa “dawa zinazohitaji maagizo au wataalamu wa matibabu ili kusimamia.”

Posho ya Kusudi la Sera

Meta inaweza kutumia posho ya “kusudi la sera” kwa maudhui wakati mtazamo wa sera (maandishi yanayotambulisha kila Kiwango cha Jumuiya) na maadili ya Meta yanadai matokeo tofauti na usomaji madhubuti wa sheria (kanuni zilizoainishwa katika sehemu ya “usichapishe” na katika orodha ya maudhui yaliyozuiwa).

Katika hali hii, Meta ilituma posho ya “kusudi la sera” ili kuruhusu maudhui ambayo yanataka kuchangia, kuzawadi au kuomba dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka. Ilifanya hivyo kwa sababu ya mgogoro wa kiuchumi na hitaji kubwa la dawa. Katika majibu ya Meta kwa Bodi, Meta ilisema kuwa posho hiyo inatumika kwa maudhui yaliyochapishwa nchini Sri Lanka na kwamba “yanaweza pia kujumuisha maudhui yaliyochapishwa katika lugha ya Kisinhala nje ya Sri Lanka” kwa sababu ya “uelekezaji wao wa soko.” Meta haikutaja kuwa posho hiyo ilitumika nje ya Sri Lanka kwa maudhui yaliyochapishwa katika Kitamil, lugha nyingine rasmi ya nchi.

Uchanganuzi wa Bodi pia ulitokana na thamani ya Meta ya “Sauti,” ambayo kampuni inaeleza kuwa “muhimu,” na thamani yake ya “Usalama.”

III. Wajibu wa Meta wa Haki za Binadamu

Kanuni za Mwongozo wa Umoja wa Mataifa juu ya Biashara na Haki za Binadamu (UNGP), zilizoidhinishwa na Baraza la Haki za Binadamu la Umoja wa Mataifa mnamo 2011, zina mfumo wa hiari wa majukumu ya haki za binadamu ya biashara za kibinafsi. Mnamo 2021, Meta ilitangazaSera yake ya Haki za Binadamu za Shirika, ambapo ilisisitiza tena kujitolea kwake katika kuwakilisha haki za kibinadamu kwa mujibu wa UNGP.

Kigezo ambacho Bodi ilitumia katika kuchambua wajibu wa Meta kwa haki za binadamu katika kesi hii kilitokana na viwango vifuatavyo vya kimataifa:

• Haki ya uhuru wa kuwa na maoni na kujieleza: Kifungu cha 19, Agano la Kimataifa kuhusu Haki za Raia na Kisiasa ( ICCPR), Maoni ya Jumla Nambari 34, Kamati ya Haki za Kibinadamu, 2011; Mjumbe Maalum wa Umoja wa Mataifa kuhusu uhuru wa maoni na kujieleza, anaripoti: A/HRC/38/35 (2018) na A/74/486 (2019).
• Haki ya kuishi: Kifungu cha 6, ICCPR.
• Haki ya afya: Kifungu cha 12, Agano la Kimataifa kuhusu Haki za Kiuchumi, Kijamii na Kitamaduni (ICESCR). Maoni ya Jumla Nambari. 14, Kamati ya Haki za Kiuchumi, Kijamii na Kitamaduni (2000).

5. Mawasilisho ya mtumiaji

Mwandishi wa chapisho hilo aliarifiwa kuhusu ukaguzi wa Bodi na akapewa fursa ya kuwasilisha taarifa kwa Bodi. Mtumiaji hakuwasilisha taarifa.

6. Mawasilisho ya Meta

Meta aliieleza Bodi hiyo kwamba, ingawa Viwango vyake vya Jumuiya haviruhusu maudhui yanayoomba dawa za kimatibabu, kampuni iliamua kwamba hitaji la “dawa za kimatibabu iliyochochewa na mgogoro wa kiuchumi nchini Sri Lanka ilihalalisha posho chini ya mtazamo wa sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa. Madhumuni haya yanasema kwamba lengo la sera hii ni “kuhimiza usalama na kuzuia shughuli zinazoweza kuwa hatari.” Meta pia ilisema kuwa uamuzi wa kutoa posho iliyoongezwa ulikuwa na “changamoto” kwa sababu ulihitaji Meta “kusawazisha mahitaji ya raia wa Sri Lanka wakati wa mzozo dhidi ya hatari ya kuruhusu watu kushiriki na kubadilishana dawa zinazoweza kuwa na madhara” kwenye majukwaa ya kampuni. Meta pia ilisema kwamba nchi nyingi, ikiwemo Sri Lanka, zinayo “sheria kali za usambazaji wa dawa ambazo zinaharamisha uuzaji, usafirishaji, au uhamishaji wa dawa zinazodhibitiwa.” Hata hivyo, kampuni hiyo inadai uamuzi wake wa kutoa posho ya “kusudi la sera” katika kesi hii pia iliendeleza lengo halali la usalama wa mtumiaji na ulinzi wa afya ya umma kwa sababu ya hatari za usalama zinazohusiana na uhaba wa dawa za matibabu nchini Sri Lanka.

Meta inaamini kwamba uamuzi wake unalingana na maadili yake na kanuni za kimataifa za haki za binadamu kuhusu kulinda afya ya umma. Meta ilitoa mifano ya posho nyingine zinazotolewa kwa michango ya dawa, ikiwemo: (a) posho ya miezi mitatu nchini Kuba mwaka wa 2022 kulingana na uhaba mkubwa wa dawa unaohusishwa na mgogoro wa kiuchumi; (b) posho ya miezi tisa nchini Lebanoni mwaka wa 2021 kulingana na uhaba mkubwa na kutoweza kumudu dawa wakati wa mgogoro wa kiuchumi; na (c) posho inayoendelea nchini Ukraini tangu tarehe 27 Februari, 2022, kulingana na kukatizwa kwa usambazaji uliosababishwa na uvamizi wa Urusi.

Meta ilisema pia imetoa posho za “kusudi la sera” zilizowekwa kwa dawa na bidhaa za matibabu zinazohusiana na COVID-19, “kuruhusu maudhui ya kuchangia na kuomba michango ya oksijeni ya kiwango cha matibabu nchini Afghanistan (mwezi 1), Indonesia (mwezi 1) na Myanmar (miezi 5) pamoja na maudhui yanayotaka kuchangia au kuomba michango ya Remdesivir, Fabiflu, na Tocilizumab nchini India (Mwezi 1) na Nepal (wiki 2).” Meta pia ilisema kwamba katika kila hali, kampuni hiyo ilitegemea “ripoti huru ili kudhibitisha mzozo huo.”

Katika majibu yake kwa maswali ya Bodi, Meta ilieleza kuwa vigezo vinavyotumika kutoa na kukomesha posho ya kiwango ya “kusudi la sera” katika hali za mzozo hutofautiana kulingana na aina ya sera na muktadha wa mgogoro. Kampuni hiyo iliongeza kuwa maamuzi yake kwa kawaida yalitokana na mchango kutoka kwa timu za ndani na, katika hali nyingine, washikadau wa nje. Katika kesi hii, Meta ilisema kwamba uamuzi wa kampuni uliathiriwa na kuwepo kwa “mgogoro ulioonyeshwa vizuri” ikiwemo “utangazaji wa habari na uchambuzi wa kiuchumi” kuhusu uhaba wa dawa za matibabu. Meta ilizingatia kwamba “hitaji la dawa za matibabu linatajwa na mamlaka za matibabu zinazotambulika.”

Meta pia ilisema ilipokuwa ikijibu maswali ya Bodi, kwamba katika kipindi cha miaka mitatu iliyopita, ni posho chache tu zilizotolewa na kampuni ziliongezwa, na idadi ndogo zilihusiana na sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa. Posho za sera zinaweza tu kuletwa na timu za ndani za Meta "kwa kuwahusisha watu wengine kutatua.” Posho za sera zilizoongezwa ni posho za jumla ambazo yanatumika kwa maudhui yote ambayo yanatimiza vigezo fulani yanapokaguliwa mara ya kwanza na wakaguzi wa kiwango. Posho ambazo hazijaongezwa ni maalum kwa machapisho ya kibinafsi.

Bodi iliuliza Meta maswali tisa kwa maandishi. Maswali yanayohusiana na posho ya “kusudi la sera” nchini Sri Lanka, Itifaki ya Mgogoro ya Meta, na mbinu ya jumla ya Meta ya kuanzisha na kukomesha posho za kusudi la sera. Meta ilijibu maswali yote kikamilifu.

7. Maoni ya umma

Bodi ya Usimamizi ilipokea maoni matatu ya umma yanayohusiana na kesi hii. Maoni mawili kati ya hayo yaliwasilishwa kutoka Marekani na Kanada, na moja utoka Marekani Kusini na Karibea.

Mawasilisho hayo yalihusu mada zifuatazo: hatari za kupokea michango ya dawa; madhara yanayosababishwa na Meta kutoruhusu uratibu wa michango ya dawa kwenye majukwaa yake; na hitaji la vigezo vilivyo wazi na vinavyoheshimu haki za binadamu wakati Meta inaunda vighairi katika sera zake.

Ili kusoma maoni ya umma yaliyowasilishwa kuhusu kesi hii, tafadhali bofya hapa.

8. Uchambuzi wa Bodi ya Usimamizi

Bodi ilichagua kuchukua kesi hii kwa sababu maamuzi ya Meta kuhusu iwapo itatoa posho za michango ya dawa za kimatibabu katika hali ya mgogoro yatakuwa na athari kubwa kwa ufikiaji wa watu kwa afya na maelezo kuhusu majanga ya kiafya katika nchi zilizoathirika. Kesi hiyo pia inaruhusu Bodi kutathmini mbinu ya Meta ya posho za “kusudi la sera” na kutoa mapendekezo katika suala hili, pamoja na mtazamo wa kampuni kwa matumizi mahususi ya nchi ya sheria zake. Bodi ilichunguza ikiwa maudhui haya yanafaa kuondolewa kwa kuchanganua sera za maudhui ya Meta, wajibu na maadili ya haki za binadamu. Bodi pia ilitathmini athari za kesi hii kwa mtazamo mpana wa Meta wa usimamizi wa maudhui.

8.1 Utiifu wa sera za maudhui za Meta

Bodi imegundua kuwa maudhui katika kesi hii yanakiuka katazo katika Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa kwa maudhui ambayo “yanaomba dawa za kimatibabu.” Hata hivyo, Bodi imegundua kuwa posho ya kiwango ya “kusudi la sera: ilitolewa ipasavyo ili kuruhusu chapisho hili, na maudhui kama hayo, kusalia kwenye Facebook wakati wa hitaji kubwa nchini Sri Lanka.

I. Kanuni za maudhui

Sera ya Meta ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa inakataza “majaribio ya kuchangia au kuzawadi dawa za kimatibabu,” pamoja na machapisho ambayo yanaomba dawa za kimatibabu “isipokuwa wakati maudhui yanajadili bei nafuu, upatikanaji au ufanisi wa dawa za kimatibabu katika muktadha wa kimatibabu.”

Bodi inabainisha kuwa maudhui katika kesi hii yalikuwa sehemu ya juhudi za uratibu wa mchango. Hata hivyo, yenyewe haijaribu “kuchangia au kuzawadi ya dawa za kimatibabu,” badala yake inawahimiza watu kutoa vifaa vya matibabu. Kwa hivyo, Bodi inagundua kuwa maudhui “yanaomba dawa za kimatibabu.”

Mwongozo wa ndani wa wasimamizi wa maudhui wa Meta unafafanua zaidi kwamba kujadili “bei nafuu” kunamaanisha kutaja mapunguzo au ofa (kwa mfano, “punguzo la $5 kwenye agizo la daktari,”) kwa kulinganisha thamani ya matoleo ya kawaida na ya jina la chapa ya dawa za kimatibabu, au kuorodhesha bei ya chanjo. Zaidi ya hayo, maudhui yanayojadili ufikiaji katika muktadha wa matibabu yanaweza kuashiria mapendekezo ya jinsi ya kushughulikia hali ya matibabu (kwa mfano, “Ikiwa unatatizika na mizio, nenda kwenye Famasia ya ABC ili ununue methylprednisolone.”) Maudhui yalichapishwa katika muktadha ambapo uwezo wa kumudu gharama na upatikanaji wa dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka ulikuwa hatarini. Hata hivyo, Bodi inaona kuwa maudhui hayalingani na mifano ya uwezo wa kumudu na majadiliano ya ufikiaji, kama ilivyoainishwa katika miongozo ya ndani ya Meta. Kwa hiyo inakiuka Viwango vya Jumuiya. Bodi inabainisha kuwa mifano hii si sehemu ya lugha inayoonekana kwa umma ya sera ya Meta ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa.

Kulingana na Meta, posho ya “kusudi la sera” inaweza kutolewa wakati mtazamo wa sera ya Kiwango cha Jumuiya husika, na maadili ya Meta, unadai matokeo tofauti na usomaji halisi wa sheria. Sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa inalenga “kuhimiza usalama na kuzuia shughuli zinazoweza kudhuru.” Vivyo hivyo, chini ya thamani ya “Usalama,” Meta “huondoa maudhui yanayoweza kuchangia hatari ya madhara kwa usalama wa kimwili wa watu.”

Usalama unahitaji mazingatio tofauti kulingana na muktadha. Katika kipindi hiki nchini Sri Lanka, kulikuwa na shida kubwa iliyotokana na uhaba wa dawa na hii ilileta hatari kubwa ya usalama. Hata hivyo, pia kuna wasiwasi mkubwa wa usalama katika kuruhusu michango ya dawa, hasa wakati wa mgogoro. WHO inatahadharisha kwamba dawa za kimatibabu zinazotolewa zinaweza kuisha muda wake, kuhifadhiwa vibaya, au kusababisha gharama kubwa ya ukaguzi na uhifadhi kwa nchi ambazo tayari zimekumbwa na mgogoro (Shirika la Afya Ulimwenguni, Miongozo ya uchangiaji wa dawa, ukurasa wa 6). Meta inapaswa pia kukumbuka hili wakati wa kutoa posho kwa sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa. Zaidi ya hayo, kuwaruhusu watumiaji kushiriki na kubadilishana dawa zinazoweza kudhuru kwenye majukwaa ya Meta kunaweza kusababisha matumizi yao mabaya kwa malengo haramu au hatari.

Licha ya hoja hizo halali, Bodi imeona kuwa uamuzi wa Meta wa kutoa posho ya kiwango ya “kusudi la sera” ili kuruhusu maudhui ambayo yanataka kuchangia, kuzawadi au kuomba dawa za kimatibabu nchini Sri Lanka ni halali, kwa kuzingatia mgogoro wa kiuchumi wa nchi na uhaba wa vifaa vya matibabu. Hitaji kubwa zaidi katika wakati wa mgogoro mkubwa wa kiuchumi inapaswa kuwepo ili ufikiaji wa watu wa huduma ya afya uwe wazi. Wasiwasi kuhusu hifadhi ya dawa, pamoja na matumizi yao mabaya, unaweza kupunguzwa na wahusika wengine wanaowajibika, kama vile serikali za mitaa na mashirika yanayohusika na usambazaji wa dawa, ikiwa yataarifiwa ipasavyo na Meta kuhusu posho ya sera.

II. Hatua ya utekelezaji

Katika kujibu swali moja ya Bodi, Meta ilieleza kwamba timu mbalimbali za ndani zinaweza kuhusika katika uamuzi wa kutoa posho ya “kusudi la sera”, na katika uamuzi wa kukomesha posho hiyo. Hizi zinajumuisha timu zenye utaalamu wa usalama, haki za binadamu na eneo mahususi. Wakati posho ina kikomo cha muda, Meta huitathmini mara kwa mara na kuamua ikiwa itaisasisha au kuikomesha. Meta alieleza kuwa posho katika kesi hii ilikomeshwa mnamo Novemba 10, 2022, baada ya timu za ndani za kampuni hiyo kuwasiliana kwamba “mgogoro wa matibabu nchini Sri Lanka ulikuwa umepungua kwa kiasi kwamba hatari ya unyanyasaji unaowezekana kutokana na wito usiozuiliwa wa mchango wa dawa za matibabu kwenye Facebook ilizidi manufaa yaliyosalia.” Baada ya Bodi kuuliza swali la ufuatiliaji, Meta ilieleza kwamba:

Mambo mawili yalitokea ambayo yalionekana kupunguza mgogoro huo: (i) michango mipya ya dawa kutoka kwa mashirika ya wafadhili wa kimataifa, mashirika yasiyo ya kiserikali na serikali ambayo yamepunguza uhaba na (ii) serikali mpya ya uangalizi ilitanguliza tena matumizi ya fedha katika kupata dawa muhimu. Pia tuliona maendeleo mengine chanya ikiwemo hospitali za mtaa kuanzisha mfumo mkuu wa kuratibu vifaa vya matibabu na njia mpya za kupata mikopo kutoka kwa mashirika ya kimataifa na India, ambayo baadhi yake yalilenga ununuzi wa dawa.

Katika kujibu maswali mengine ya Bodi, Meta ilieleza kuwa:

Posho ya sera inatumika katika soko la Sri Lanka pekee. Hatukuipanua hadi kwenye machapisho nje ya soko hilo. Ingawa soko la Sri Lanka linajumuisha maudhui yaliyochapishwa nchini Sri Lanka, kwa sababu ya uelekezaji wetu wa soko, linaweza pia kujumuisha maudhui yaliyochapishwa katika lugha ya Kisinhala nje ya Sri Lanka.

Bodi inabainisha Meta kutokuwa na uhakika kuhusu iwapo posho hiyo ilitumika nje ya Sri Lanka, na inahimiza kampuni kukagua mifumo na mazoea yake ya utekelezaji ili kuhakikisha kuwa Meta iko katika nafasi nzuri ya kutarajia athari ya posho. Bodi pia ilibainisha kuwa Meta inaonekana ilizuia matumizi ya posho hii kwa soko la Sri Lanka na lugha ya Kisinhala. Sri Lanka ina lugha mbili rasmi, Kisinhala na Kitamil, lugha ya pili pia inazungumzwa kwa kiasi kikubwa nchini na ughaibuni, haswa na makabila madogo ya Kitamil na Kiislamu. Posho za kiwango zinapaswa kuwa nyeti kwa tofauti za kikabila na lugha za watu, ambazo zinaweza kuwaathiri ili kuepusha ubaguzi usio wa kukusudia.

III. Uwazi

Bodi inabainisha kuwa Meta haijachapisha maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera” katika Kituo chake cha Uwazi, wala katika Viwango vya Jumuiya. Watumiaji wanaweza kunufaika na ukurasa unaowasilisha vigezo vinavyotumiwa na Meta kuamua kama watatoa posho za “kusudi la sera” na wakati wa kuziongeza. Zaidi ya hayo, Meta inapaswa kutangaza mifano ya maudhui yaliyonufaika na posho hii. Hatimaye, kampuni inapaswa kujumuisha, katika Kituo chake cha Uwazi, orodha ya posho zote za “kusudi la sera” ambazo imetoa kwa kiwango, pamoja na maelezo ya kwa nini zilitolewa na kukomeshwa. Ukurasa huu katika Kituo cha Uwazi unapaswa pia kujumuisha data iliyojumlishwa kuhusu posho za “kusudi la sera” iliyotolewa, pamoja na idadi ya matukio ambayo zilitolewa, na maeneo na/au lugha zilizoathiriwa. Hii itakuwa sawa na mtazamo wa sasa wa Meta kuhusu posho ya ustahiki wa habari, ambayo imebadilika na kuboreshwa kwa kiasi kikubwa kufuatia hatua ambayo kampuni imechukua kujibu mapendekezo yaliyotolewa na Bodi. Hili ni muhimu hasa kwa sababu posho ya “kusudi la sera”, kama vile posho ya ustahiki wa habari, ni kighairi cha jumla kinachotumika kwa sera zote za maudhui kote kwenye Facebook na Instagram.

8.2 Utiifu wa wajibu wa haki za binadamu wa Meta

Bodi imegundua kuwa kuweka maudhui kwenye jukwaa kunalingana na majukumu ya Meta ya haki za binadamu. Meta imeahidi kuheshimu haki za binadamu chini ya Kanuni Zinazoongoza Kanuni za Umoja wa Mataifa kuhusu biashara na Haki za Binadamu. ( UNGP). Sera yake ya Haki za Binadamu za Shirika inasema kuwa hii inajumuisha kuheshimu Agano la Kimataifa kuhusu Haki za Kiraia na Kisiasa (ICCPR).

Uamuzi wa Meta wa kutoa posho pia uliongozwa na wasiwasi wa haki ya watu ya afya na maisha. Zaidi ya hayo, Bodi inabainisha kwamba ufikiaji wa maelezo yanayohusiana na afya ni muhimu hasa kutokana na mtazamo wa uhuru wa kujieleza (A/HRC/44/49, aya. 6). Haki kama hizo zilihatarishwa nchini Sri Lanka kwa sababu ya hali mbaya ya kisiasa na kiuchumi, ambayo ilizuia sana upatikanaji wa vifaa vya matibabu.

Uhuru wa kujieleza (Kifungu cha 19 ICCPR)

Upeo wa haki ya uhuru wa kujieleza ni mpana. Kifungu cha 19, aya ya 2, ya ICCPR inatoa ulinzi wa hali ya juu kwa kujieleza, ikiwemo kuhusu masuala ya umma (Maoni ya Jumla Nambari 34, aya ya 11). Usemi unaweza kuwa muhimu haswa wakati wa mgogoro wa kiafya kwani unahusiana na mambo muhimu sana ya umma. Mjumbe Maalum wa Umoja wa Mataifa kuhusu uhuru wa kujieleza alikazia kwamba “mtiririko huru wa maelezo, bila kuzuiwa na vitisho, mwogofyo na adhabu, hulinda maisha na afya na huwezesha na kukuza mijadala muhimu ya kijamii, kiuchumi, kisiasa, sera zingine na utoaji wa maamuzi” ( A/HRC/44/49). Katika hali hii maudhui huratibu hatua inayolenga kupunguza hatari kwa haki ya watu ya afya na maisha nchini Sri Lanka kutokana na mgogoro mkubwa wa kiuchumi.

Pale ambapo serikali imeweka vikwazo dhidi ya usemi, vikwazo hivyo lazima vitimize masharti ya kutii sheria, lengo halali na umuhimu na ulinganifu (Kifungu cha 19, aya ya 3 ya ICCPR). Masharti haya mara nyingi huitwa “jaribio la sehemu tatu.” Bodi hutumia mfumo huu kutafsiri ahadi za hiari za haki za binadamu za Meta, kuhusiana na uamuzi wa maudhui ya mtu binafsi unaokaguliwa na kile kinachosemwa na Meta kuhusu usimamizi wa maudhui. Kama vile Mjumbe Maalum wa Umoja wa Mataifa kuhusu uhuru wa kujieleza alivyosema, ingawa “kampuni hazina wajibu wa Serikali, aina ya athari zao huzihitaji kutathmini aina sawa ya maswali kuhusu kulinda hali za kujieleza huru za watumiaji wao” ( A/74/486, aya ya 41). Katika kesi hii, Bodi ilitumia jaribio la sehemu tatu" kwa sheria husika za Meta chini ya Viwango vya Jumuiya kuhusu Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa na posho yake kuu ya “kusudi la sera”.

I. Kutii sheria (uwazi na upatikanaji wa sheria)

Kanuni ya uhalali inahitaji kanuni zinazotumika na majimbo kuzuia usemi ili uwe unaoeleweka na unaoweza kufikiwa (Maoni ya Jumla ya 34, aya ya 25). Ukosefu wa ubainisho mahususi unaweza kusababisha upendeleo katika ufasiri wa kanuni na utekelezaji wake bila mpangilio maalum. Watu binafsi lazima wawe na maelezo ya kutosha ili kubaini ikiwa na jinsi kujieleza kwako kunaweza kuwekewa kikomo, ili waweze kurekebisha mienendo yao ipasavyo. Katika ripoti ya 2018 iliyoshughulikia udhibiti wa maudhui na viwango vya uhalali katika Kifungu cha 19 cha ICCPR, Mjumbe Maalum wa Umoja wa Mataifa kuhusu uhuru wa kujieleza aliangazia hitaji la “uwazi na umaalum” katika sheria zinazosimamia matamshi ya mtandaoni ( A/HRC/38/35, aya ya 46). Inatumika kwa sheria za maudhui za Meta kwa Facebook, watumiaji wanapaswa kuelewa kinachoruhusiwa na kilichopigwa marufuku. Bodi ilihitimisha kuwa, ingawa katazo la Meta la maudhui ya “kuomba dawa za kimatibabu” linaeleweka kwa watumiaji, vighairi vyake, pamoja na sheria zinazosimamia posho za “kusudi la sera”, si wazi vya kutosha na zinaweza kufikiwa na watumiaji. Kwa vile vizuizi vya haki lazima viwe wazi, vikwazo vyovyote kwa vizuizi hivyo vinapaswa pia kuwa wazi vya kutosha ili watumiaji waelewe kile wanachoweza na wasichoweza kuchapisha. Hata hivyo, ingawa kushindwa kueleza ipasavyo posho ambayo huruhusu hotuba nyingi hukosa kiwango cha uhalali, hakuathiri matumizi ya posho hiyo katika kesi hii, kwa kuzingatia wakati muktadha nchini Sri Lanka ilitumiwa.

Bodi inabainisha kuwa katika lugha inayokabiliwa na umma ya sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa, Meta haitoi maelezo ya kutosha kuhusu jinsi kighairi cha maudhui yanayojadili “uwezo wa kumudu, ufikiaji au ufanisi wa dawa za kimatibabu katika muktadha wa matibabu” kinavyofasiriwa. Mwongozo wa ndani wa Meta kwa wasimamizi wa maudhui unatoa mifano kuhusu suala hili. Bodi ina wasiwasi kuhusu kukosekana kwa uwazi kuhusu vighairi hivi kwa sababu watumiaji wanahitaji kuelewa wanachoruhusiwa kuchapisha bila kukiuka sheria. Meta inapaswa kuwapa watumiaji mwongozo ulio wazi zaidi kuhusu jinsi kampuni inavyofasiri sera zake za maudhui kwa kutoa mifano inayolingana na miongozo yake ya ndani.

Bodi pia inabainisha kuwa posho ya “kusudi la sera” haijatajwa popote kwenye Viwango vya Jumuiya. Viwango vya Jumuiya ya Facebook havielezi kuwa mara kwa mara kampuni hutanguliza posho za “kusudi la sera” za muda mfupi kwa sheria zake katika maeneo au nchi fulani. Watumiaji kwa sasa hawana njia ya kujua kuhusu posho ya “kusudi la sera”, au matumizi yake katika Viwango vyote vya Jumuiya, kwa kuwa hakuna maelezo ya umma kuihusu. Vighairi vya siri na hiari kwa sera za Meta havilingani na kiwango cha uhalali. Katika mojawapo ya majibu yake kwa maswali ya Bodi, Meta ilieleza kwamba wakati mgogoro nchini Sri Lanka ulipoanza, kampuni hiyo ilikuwa bado haijazindua Itifaki yake ya Sera ya Mgogoro lakini ile ya mgogoro wa siku zijazo, “posho ya maudhui ambayo yanaomba, kuchangia, au kuzawadi dawa wakati wa migogoro ni mojawapo ya vigezo vya sera […] vilivyoandikwa kama sehemu ya itifaki.” Hata hivyo, Bodi inabainisha, katika mabadilishano yake na Meta, ukosefu wa vigezo na itifaki zilizo wazi (k.m., mashauriano na mamlaka za mitaa na washikadau wa nje) kwa ajili ya matumizi ya vikwazo kama hivyo. Bodi inasisitiza umuhimu wa kuhakikisha kwamba matumizi ya posho yanaongozwa na vigezo vya lengo, na hivyo kusababisha maamuzi thabiti ya kuzitoa na kuzikomesha. Kwa hivyo, Bodi inaitaka Meta kufichua hadharani maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera”, na vigezo vinavyotumiwa na kampuni ili kuitumia katika Viwango vyote vya Jumuiya.

Bodi inakubali kwamba wakati wa kudhibiti idadi kubwa ya maudhui katika kiwango cha kimataifa, ni muhimu kuwa na posho ya “jumla” ambayo inaweza kutumika ili kuzuia ukosefu wa haki ulio wazi. Vigezo vinavyotumika kutathmini wakati posho hiyo inakubalika hata hivyo vinapaswa kuwekwa wazi. Zaidi ya hayo, ambapo posho kama hiyo inatumiwa mara kwa mara kwa njia sawa, kama vile Meta imefanya mara kwa mara kwa michango ya dawa za kimatibabu wakati wa mgogoro, kampuni inapaswa kutathmini kwa uangalifu ikiwa hii inapaswa kutolewa haswa kama kighairi kwa sera husika.

Hatimaye, watumiaji wanaoripoti maudhui hawatarifiwa wakati maudhui yaliyoripotiwa nao yananufaika kutokana na posho ya “kusudi la sera”. Meta ilithibitisha katika majibu yake kwa Bodi kwamba kampuni hiyo “haiarifu watumiaji moja kwa moja kuhusu posho za viwango vya sera.” Katika uamuzi wake wa “maandamano ya Kolombia” ( 2021-010-UA), Bodi ilipendekeza kuwa Meta iwaarifu watumiaji ambao waliripoti kuwa maudhui yanakiuka wakati yaliachwa kwenye majukwaa ya kampuni kwa sababu yalinufaika na posho ya ustahiki wa habari. Meta bado inatathmini kama itatekeleza pendekezo hili. Vivyo hivyo, kuwafahamisha watumiaji walioripoti maudhui yanayonufaika na posho ya “kusudi la sera” kungeongeza ufahamu wa watumiaji kuhusu maana ya posho na kwa nini maudhui ambayo yanaonekana kukiuka sera bado yanaweza kupatikana kwenye jukwaa.

II. Lengo halali

Kifungu cha 19 cha ICCPR kinasema kwamba serikali zinapozuia kujieleza, zinaweza tu kufanya hivyo ili kuendeleza malengo halali, ambayo yameelezwa kama: “kuheshimu haki au sifa za wengine . . . [na] ulinzi wa usalama wa taifa au wa utaratibu wa umma (ordre public), au wa afya au maadili ya umma.”

Katazo la jumla la Meta kuhusu “majaribio ya kuchangia au kuzawadi” na “kuomba” dawa za kimatibabu linalenga kulinda usalama wa umma na afya ya umma (Kifungu cha 19, aya ya 3, ICCPR), na haki ya wengine ya afya (Kifungu cha 12, ICESCR) na maisha (Kifungu cha 6, ICCPR), ambayo yote ni malengo halali. Meta ilisema katika mantiki yake ya uamuzi kwamba “maudhui haya yanaweza kuwezesha uhamishaji haramu wa dawa zinazodhibitiwa au biashara ya dawa za kimatibabu kwa watumiaji ambao hawana maagizo kutoka kwa mtaalamu wa matibabu.” Hii inalingana na mtazamo wa Meta katika utangulizi wa sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa, ambao unaonyesha kwamba uliundwa ili “kuhimiza usalama na kuzuia shughuli zinazoweza kuwa hatari."

III. Umuhimu na uwiano

Kanuni ya umuhimu na usawa inatoa vizuizi vyovyote vya uhuru wa kujieleza “lazima viwe vinafaa ili kufanikisha kazi yao ya ulinzi; lazima viwe ni vyombo vya ukali wa chini zaidi kati ya vile vinavyoweza kufikia lengo lao la ulinzi; [na] lazima viwe na usawa na mapendeleo ya kulindwa” (Maoni ya Jumla ya 34 aya ya 34).

Matumizi ya Sera ya Bidhaa na Huduma Zilizozuiwa katika kesi hii haungekuwa kizuizi sawia cha matamshi kutokana na mgogoro mkubwa wa kisiasa na kiuchumi nchini Sri Lanka, ambao ulizuia upatikanaji wa dawa kwa raia wa Sri Lanka, na kuhatarisha haki yao ya afya na maisha. Hata hivyo, uamuzi wa Meta wa kutoa posho ya “kusudi la sera" ulilinda haki ya maisha na afya ya raia wa Sri Lanka wakati wa mgogoro huu.

9. Uamuzi wa Bodi ya usimamizi

Bodi ya Usimamizi inaunga mkono uamuzi wa Meta wa kuacha maudhui.

10. Taarifa ya ushauri wa sera

A. Sera ya Maudhui

1. Ili kutoa ufafanuzi zaidi kwa watumiaji, Meta inapaswa kueleza katika ukurasa wa kutua wa Viwango vya Jumuiya, kama vile kampuni inavyofanya na posho ya ustahiki wa habari, kwamba posho katika Viwango vya Jumuiya zinaweza kutolewa wakati mantiki yao, na maadili ya Meta, yanadai matokeo tofauti kuliko usomaji madhubuti wa sheria. Kampuni inapaswa kujumuisha kiungo cha ukurasa wa Kituo cha Uwazi ambacho hutoa maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera”. Bodi itazingatia kuwa pendekezo hili limetekelezwa wakati maelezo yataongezwa kwenye Viwango vya Jumuiya.

B. Utekelezaji

2. Ili kutoa uhakika zaidi kwa watumiaji, Meta inapaswa kuwasiliana wakati maudhui yaliyoripotiwa yananufaika kutokana na posho ya “kusudi la sera”. Kulingana na kazi ya hivi majuzi ya Meta ya kukagua mifumo yake ya arifa za watumiaji kama ilivyoelezwa katika jibu lake kwa pendekezo la Bodi katika kesi ya “maandamano ya Kolombia” (2021-010-FB-UA), Meta inapaswa kuwaarifu watumiaji wote ambao waliripoti maudhui ambayo yalitathminiwa kuwa yanakiuka lakini yakaachwa kwenye jukwaa kwa sababu posho ya “kusudi la sera” ilitumika katika chapisho hilo. Ilani inapaswa kujumuisha kiungo cha ukurasa wa Kituo cha Uwazi ambacho hutoa maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera”. Bodi itazingatia kuwa pendekezo hili limetekelezwa wakati Meta inaleta itifaki ya arifa iliyofafanuliwa katika pendekezo hili.

C. Uwazi

3. Kulingana na mapendekezo ya tano na sita ya Bodi katika kesi ya “Wito wa maaadamano ya Iran” (2022-013-FB-UA), Bodi inabainisha kuwa Meta inapaswa kuchapisha maelezo kuhusu posho ya “kusudi la sera” katika Kituo chake cha Uwazi, sawa na maelezo ambayo imechapisha kuhusu posho ya ustahiki wa habari. Kwenye Kituo cha Uwazi, Meta inapaswa: (i) kueleza kwamba posho za “kusudi la sera” zinaweza kuongezwa au kupunguzwa; (ii) kutangaza mifano ya maudhui yaliyonufaika kutokana na posho hii; (iii) kutoa vigezo ambavyo Meta hutumia kubainisha wakati wa kuongeza posho za “kusudi la sera”; na (iv) kujumuisha orodha ya posho zote za “kusudi la sera; ambazo Meta imetoa kwa kiwango katika kipindi cha miaka mitatu iliyopita na maelezo ya kwa nini Meta iliamua kutoa na kukomesha kila mojawapo. Meta inapaswa kusasisha orodha hii kadri posho mpya zinavyotolewa. Bodi itazingatia kuwa pendekezo hili limetekelezwa wakati Meta itafanya maelezo haya yapatikane hadharani katika Kituo cha Uwazi.

4. Kulingana na mapendekezo ya tano na sita ya Bodi katika kesi ya “Wito wa maaadamano ya Iran” (2022-013-FB-UA), Bodi inabainisha kuwa Meta inapaswa kushiriki hadharani data iliyojumlishwa, katika Kituo chake cha Uwazi, kuhusu posho za “kusudi la sera” zilizotolewa, ikiwemo idadi ya matukio ambayo zilitolewa, na maeneo na/au lugha zilizoathiriwa. Meta inapaswa kusasisha maelezo haya kadri posho mpya za “kusudi la sera” zinavyotolewa. Bodi itazingatia kuwa pendekezo hili limetekelezwa wakati Meta itafanya maelezo haya yapatikane hadharani katika Kituo cha Uwazi.

*Dokezo la kiutaratibu:

Maamuzi ya Bodi ya Usimamizi yanatayarishwa na majopo ya Wanachama watano na kuidhinishwa na wengi wa wanachama wa Bodi. Maamuzi ya Bodi hayawakilishi maoni ya kibinafsi ya Wanachama wote.

Kwa uamuzi wa kesi hii, utafiti huru ulipangwa kwa niaba ya Bodi. Bodi ilisaidiwa na taasisi huru ya utafiti yenye makao yake makuu katika Chuo Kikuu cha Gothenburg ambayo inashirikisha timu ya zaidi ya wanasayansi wa kijamii 50 kutoka mabara sita, pamoja na zaidi ya wataalamu 3,200 wa kila nchi kutoka kote ulimwenguni. Bodi pia ilisaidiwa na Duco Advisors, shirika la ushauri linalolenga miingiliano ya siasa za ulimwengu, uaminifu na usalama na teknolojia. Memetica, shirika ambalo linajihusisha na utafiti wa chanzo huria kuhusu mienendo ya mitandao ya kijamii, pia ilitoa uchanganuzi.